60 jaar Aftermath

Volgende maand, zeg maar volgende week komt het nieuwe album van The Rolling Stones uit. Na de singles "In The Stars" en "Jealous Lover" zijn de verwachtingen bij mij heel hooggespannen. Nu ben ik al vrij snel tevreden met wat die gasten maken, maar geheel zonder kritiek ben is het ook weer niet. 
Een album als Their Satanic Majesties Request hadden ze van mij echt niet hoeven maken, en die conclusie trokken Jagger en Richards later zelf gelukkig ook. Ook Dirty Work uit 1986 is voor een band als de Stones geen plaat om écht trots op te zijn. Zo zijn er nog wel wat missers. Maar dat geeft niet: als je een album niks vindt, laat je het lekker in de winkel staan.

Wat je daarentegen absoluut níét in de winkel moet laten staan, is Exile on Main St. (1972). Dat album kwam precies uit op het moment dat ik als tiener wat budget kreeg om platen te kopen. Het is min of meer nog steeds een van mijn favoriete Stones-albums. Enthousiast geworden door deze legendarische dubbelaar ging ik destijds verder graven. Je komt dan al snel uit bij meesterwerken als Sticky Fingers (1971), die ik weleens bij een oudere buurjongen had gehoord. Let It Bleed en Beggars Banquet leende ik braaf bij de platenbibliotheek, en zo zakte ik steeds verder af in de historie van de band. Eigenlijk bizar om NU op te schrijven dat ik in 1972 (!!!!!) al in de geschiedenis van de Stones aan het graven was.

Teruggraven van 1972 naar 1964 voelde voor een snaak van 15 als een enorme periode. Maar als je bedenkt dat het inmiddels 2026 is en we gewoon wéér op een nieuw album zitten te wachten? Bizar.

In mijn zoektocht kwam ik uiteraard ook uit bij het album Aftermath. Wat me direct opviel, was de enorme speelduur van maar liefst 53 minuten en 20 seconden. Wat ik toen echter nog niet wist, was het gigantische verschil tussen de UK- en de US-versie. Pas later, 'toen ik groot was' en me nog dieper in de Stones ging verdiepen, kwam ik in platenzaken die aan eigen import deden. Toen was het hek van de dam. Los van het vermogen dat ik in dat soort winkels uitgaf aan bootlegs, ontdekte ik dat er met name in de jaren '60 bij veel Britse bands grote verschillen zaten tussen de Amerikaanse en Engelse tracklists.

Zo ook bij Aftermath. Het verschil is zo groot dat als iemand zegt dat hij Aftermath een geweldige plaat vindt, je direct mag vragen: "De UK- of de US-versie?"

Het verhaal rondom het album begint al bij de titel die het uiteindelijk niét gehaald heeft. De plaat zou aanvankelijk Could You Walk on the Water? gaan heten. Dat vonden ze in het brave en preutse Amerika natuurlijk veel te heftig, en er zal destijds ook met een schuin oog naar de moralistische BBC zijn gekeken. Zelfs het oorspronkelijke hoesontwerp met daarop Jezus die bij zonsondergang een wandeling maakt over het Meer van Galilei werd afgekeurd.

De titel en die hoes sneuvelden dus aan weerszijden van de oceaan. Maar de tracklists bleven verschillen. Kijk maar mee:

 

Tracklist Aftermath (UK-versie)

Kant A

Mother's Little Helper – 2:45

Stupid Girl – 2:55

Lady Jane – 3:08

Under My Thumb – 3:41

Doncha Bother Me – 2:41

Goin' Home – 11:13

Kant B

Flight 505 – 3:27

High and Dry – 3:08

Out of Time – 5:37

It's Not Easy – 2:56

I Am Waiting – 3:11

Take It or Leave It – 2:47

Think – 3:09

What to Do – 2:32

Tracklist Aftermath (US-versie)

Kant A

Paint It Black – 3:45

Stupid Girl – 2:55

Lady Jane – 3:09

Under My Thumb – 3:41

Doncha Bother Me – 2:41

Think – 3:09

Kant B

Flight 505 – 3:27

High and Dry – 3:08

It's Not Easy – 2:56

I Am Waiting – 3:11

Goin' Home – 11:13

In Amerika lieten ze er dus maar liefst vier nummers weg, maar propte men wél de losse hitsingle "Paint It Black" erop als openingsknaller.

Naast de nummers waren de verschillen in die periode nóg groter. In Groot-Brittannië was Aftermath pas het vierde album van de Stones. In de Verenigde Staten was het door al het knip- en plakwerk van de platenmaatschappij al hun zesde lp! Juist dit soort bizarre historische details maken de discografie van de Stones tot zo'n boeiend en dankbaar onderwerp voor de verzamelaar.

De vraag die voor vandaag overblijft: wat is jouw favoriete versie van Aftermath?

Ian Paice 78 jaar

Deze drummer en medeoprichter van de Britse hardrockformatie Deep Purple mag vandaag maar liefst 78 kaarsjes uitblazen. Paice is het enige lid van Deep Purple dat in werkelijk álle varianten van de bezetting heeft meegespeeld.

Deep Purple heeft, naast de pauze tussen 1976 en 1984, een flink aantal bezettingswisselingen gekend. Gelukkig is het nooit zo'n duiventil geworden als we weleens hebben gezien bij bands als Chicago, Whitesnake, Santana en Hawkwind. Bij Deep Purple is dat overigens ludiek opgelost door de verschillende tijdperken aan te duiden met 'Mark'. Zo spreken we van Deep Purple Mark I, Mark II, enzovoorts. De huidige line-up is inmiddels alweer Mark IX.

Paice heeft dus aan alle grote successen van de band meegewerkt, waaronder het legendarische live-album Made in Japan uit 1972. Zelfs na al die jaren behoort deze plaat nog altijd tot de allerbeste live-albums uit de geschiedenis. Wat mij betreft is dit het ultieme visitekaartje dat Deep Purple ooit heeft afgegeven.

Je hoeft eigenlijk alleen maar kant A te draaien om te horen wat een geweldige machine hier op het podium staat. Kant A gaat direct vlammend van start met "Highway Star", en nog voor je als luisteraar een beetje op adem kunt komen, knalt er al een fenomenale versie van "Child in Time" uit de speakers.

Iedere keer als ik dit album opzet, is het weer voorbij voor ik er erg in heb. Dit is een klassieker onder de klassiekers, en het is heerlijk om vandaag eens extra op het drumwerk te letten. Want dat is echt ongekend bruut!

Ian, happy birthday!

Doc Pomus

Waarschijnlijk heeft niemand van jullie ooit van Doc Pomus gehoord, maar ik weet honderd procent zeker dat jullie allemaal genoeg van zijn muziek hebben gehoord.

Doc Pomus werd op 27 juni 1925 in New York geboren onder de naam Jerome Solon Felder. Hij overleed op 65-jarige leeftijd aan longkanker, maar was tot die tijd een zeer opvallende verschijning in de muziekscene. Zijn carrière begon min of meer als blueszanger, maar zijn grootste successen behaalde hij als liedjesschrijver. Samen met zijn maatje en pianist Mort Shuman schreef hij een gigantisch aantal nummers, waarvan er vele door andere artiesten tot wereldhits zijn gemaakt.

Elvis Presley nam maar liefst twintig (!!) nummers van het duo op, waaronder klassiekers als "Viva Las Vegas" en "Little Sister". Die laatste track is later ook nog opgenomen door Pearl Jam, Ry Cooder en Robert Plant.

Het meest succesvolle nummer van het duo is ongetwijfeld "Save the Last Dance for Me". Het werd in 1960 een gigantische hit voor The Drifters, maar is daarna door talloze grote namen uit de muziekgeschiedenis op de plaat gezet. Denk aan Emmylou Harris, Dolly Parton, Bruce Springsteen, Randy Meisner, Ike & Tina Turner, Cliff Richard, The Blue Diamonds, Michael Bublé, The Cats, Jerry Lee Lewis, Neil Diamond, Harry Nilsson en zelfs The Beatles.

Hoewel er online best wat materiaal te vinden is van Doc Pomus waarin hij zelf optreedt, kies ik ter ere van zijn geboortedag vandaag toch voor de uitvoering van The Drifters. Aanvankelijk was het nummer bedoeld als B-kantje, maar het groeide uit tot een megahit die Doc Pomus in één klap tussen de allergrootste liedjesschrijvers ter wereld zette.

Stones: Jealous Lover

Vanmorgen vroeg ben ik op de racefiets gesprongen en naar een vriend in Rotterdam gefietst. Het dorp waar ik woon is prima, maar we hebben er geen fatsoenlijke platenwinkel. Dus ging ik naar de stad waar ik geboren en getogen ben. En laten we eerlijk zijn: je kunt wel uit Rotterdam gaan, maar Rotterdam gaat nooit helemaal uit jou.

Na een bak koffie bij die vriend zijn we, ondanks code rood van het KNMI, naar het centrum van de stad gewandeld. Dat ging eigenlijk prima. De eerste platenzaak die we open aantroffen was Velvet, en daar heb ik natuurlijk meteen de 10 inch vinylversie op de kop getikt. En voor die paar euro die de cd kost, heb ik die er ook maar gelijk bij gekocht.

Met twee eerdere singles hadden de Stones al een tipje van de sluier gelicht, waardoor ik behoorlijk enthousiast én nieuwsgierig ben geworden naar het nieuwe album dat op 10 juli aanstaande verschijnt.

De A-kant, "Jealous Lover" van deze nieuwe single is een nummer in de stijl waarin ik de Stones het liefst hoor. Relaxed, met een tikkeltje zwoele vibe. Dat laatste kan ook aan de temperatuur op mijn hobbykamer liggen. Ik heb de cd inmiddels op repeat staan en deze track heeft echt een heerlijk meezinggehalte. 
Niet dat iemand zou willen dat ik dat doe.......
Verder is het een lekker beweeglijk nummer; zelf ben ik niet zo'n danser, maar je schouders stilhouden bij deze track is een ware kunst.

Op de B-kant vinden we "Divine Intervention", en dat is weer een heel ander soort nummer. Dit nummer gaat echt met gierende banden uit de startblokken en het tempo zakt geen moment in. Stones zoals Stones muziek maken!

De twee nummers die vandaag zijn uitgebracht, geven samen met het eerder verschenen "In The Stars" en "Rough And Twisted" een prima inkijkje in het nieuwe album. Het belooft een heerlijk gevarieerde plaat te worden. Klasse verraadt zich niet, maar wat mij vooral opvalt, is het pure enthousiasme dat in de muziek hoor- en voelbaar is.

Kom maar op met dat nieuwe album! Nog veertien nachtjes slapen...

Ian Matthews 80 jaar

Hij is ook bekend als Iain Matthews, maar werd geboren als Ian Matthews MacDonald. Om verwarring te voorkomen met die andere Ian McDonald (van King Crimson) koos hij er al vroeg in zijn carrière voor om alleen de achternaam van zijn moeder te gebruiken.

Ian heeft een onwaarschijnlijk omvangrijke discografie opgebouwd: tientallen solo-albums, een groot aantal bands en talloze bijdragen als sessiemuzikant bij andere artiesten. Een complete verzameling met het muzikale werk van Ian Matthews kan zomaar eens uit meer dan honderd albums bestaan en je aan de bedelstaf helpen......

Zijn belangrijkste wapenfeiten zijn waarschijnlijk de eerste twee albums van de legendarische folkrockgroep Fairport Convention. De band bestond al twee jaar toen Ian aanschoof voor het debuutalbum, dat simpelweg de naam van de groep kreeg. Lang heeft zijn verblijf daar echter niet geduurd. Het debuut is een prachtig album, net als opvolger What We Did on Our Holidays, dat overigens net als het debuut in 1968 verscheen.

Hoewel Ian zijn hele carrière trouw is gebleven aan de folkrock, stond zijn creatieve kompas destijds net een andere kant op en verliet hij na twee albums de groep. Op het derde album zingt hij overigens nog wel op één nummer mee. Uiteraard is zijn kenmerkende stem ook hoorbaar op de vele live- en verzamelalbums die door de jaren heen van Fairport Convention zijn verschenen.

De productiviteit die Ian na het verlaten van de band liet zien, is werkelijk immens. Pas eind jaren '80 laste hij een kleine pauze in, simpelweg omdat hij de grillen van de grote platenmaatschappijen spuug en spuug en spuugzat was. Gelukkig was die adempauze van korte duur (twee jaar?) en is hij daarna altijd muziek blijven maken.

Persoonlijk kan ik hem vooral als zanger enorm waarderen. Daarom rolt hier nu het album If You Saw Thro' My Eyes uit 1971 door de speakers. Volgens kenners is dit zijn allerbeste werk. Zelf ga ik daar lekker geen uitspraak over doen; daarvoor is de discografie van Ian simpelweg te omvangrijk. Met omvangrijk bedoel ik: heel, heel omvangrijk!

Ian, happy birthday!

50 jaar In The Pocket

Dit is weer typisch zo'n album waar de arrogante en zelfingenomen muziekpers destijds zo nodig tegenaan moest plassen. Kijk, als dit je genre niet is, dan wordt het natuurlijk nooit wat. Maar wat mij betreft hoort dit album probleemloos thuis in de ultieme 'zondagochtend top 25'.

Croissantjes in de oven, eitjes koken, verse jus persen, een goede kop koffie erbij en James met zijn enorme muzikale gevolg als omlijsting. Beter gaan de zondagochtenden niet worden. Dat enorme gevolg op In The Pocket behoeft trouwens wel wat uitleg, want op dit album zijn grootheden te horen als Stevie Wonder, Carly Simon, Art Garfunkel, David Lindley, David Crosby, Graham Nash en Bonnie Raitt. Verder hoor je een keur aan gerespecteerde sessiemuzikanten zoals Craig Doerge, Danny Kortchmar, Russ Kunkel, Jim Keltner en vele anderen.

James Taylor is nooit een grote vernieuwer geweest, en dat hoeft ook helemaal niet. Toch flirt hij op dit album een paar keer subtiel met de r&b, zoals op het nummer "Money Machine". Verder kent het album vooral de bekende, heerlijk voortkabbelende James Taylor-nummers. Een track als "Slow Burning Love" is voor mij echt een pareltje. Het klinkt niet alleen fantastisch, de tekst is ook prima en met een groot gevoel voor sfeer gebracht.

Op het daaropvolgende "Everybody Has The Blues" klinkt James misschien net een tikkeltje te vrolijk voor de titel. Wellicht was hij stiekem toch opgelucht dat een bepaalde liefde voorbij was.

In The Pocket, dat vandaag op de dag af 50 jaar geleden verscheen, is gewoon een prima plaat. Ook ik moest destijds aan die wat meer r&b-achtige invloeden wennen. Van het dozijn nummers kun je er een drietal als zodanig benoemen: het eerder genoemde "Money Machine", "Family Man" en een cover van "Woman's Gotta Have It". Die laatste vind ik persoonlijk wat minder geslaagd; het is zeker niet slecht, maar het strijkorkestje is mij net even te zoet.

Onderaan de streep blijft In The Pocket vooral een album dat na een halve eeuw nog steeds absoluut de moeite waard is om op de platenspeler te leggen. En dan bij voorkeur op de zondagochtend, met een lekker ontbijtje binnen handbereik...

Skip James

Een groot aantal bluesmuzikanten dat met name begin vorige eeuw in de Mississippidelta aan de weg timmerde, heeft inmiddels een legendarische status verworven. Rijk zullen de meesten er destijds echter niet van zijn geworden. Toch zijn namen als Robert Johnson, Lead Belly, Charley Patton, Sonny Boy Williamson II en Son House onmiskenbaar verankerd in de ontwikkeling van de blues.

Helaas zijn heel veel bluesartiesten uit die beginperiode ten onrechte minder bekend geworden bij het grote publiek. Vandaag is de geboortedag van Skip James, en dat is een mooi moment om hem eens in de spotlights te zetten. Hij werd op 9 juni 1902 geboren als Nehemiah Curtis James in het plaatsje Bentonia (Mississippi). Dat bleek vruchtbare bluesgrond, want ook artiesten als Jimmy "Duck" Holmes (bekend van het Blue Front Cafe) en Jack Owens hadden hun wieg in dit minidorpje staan.

Hoewel het Blue Front Cafe absoluut een eigen blog waard is, gaat vandaag alle aandacht naar 'Skip' zoals hij al snel door iedereen werd genoemd. Tussen de twee wereldoorlogen nam Skip een aantal waanzinnig knappe nummers op, alleen werden deze destijds door het grote publiek niet omarmd. De concurrentie was in die jaren natuurlijk enorm, maar Skip verdient het beslist om met zijn heerlijke, authentieke blues in het iconische rijtje van de Deltablues genoemd te worden.

Door het uitblijven van succes liet Skip het bestaan als bluesmuzikant eind jaren '30 voor wat het was. Hij trad nog wel een heel enkele keer op, maar het duurde tot begin jaren '60 voor we weer echt wat van hem hoorden. Skip werd door een aantal bluesliefhebbers letterlijk in een ziekenhuisbed ontdekt en voor hij het wist, stond hij weer in de studio.

De oude schellakplaten hadden inmiddels plaatsgemaakt voor de moderne 33-toerenlp, en Skip zal in de studio wel even zijn ogen hebben uitgekeken. In de jaren '30 had hij een negental 78-toerenplaten gemaakt. Die bevatten aan weerszijden maar één nummer, wat je destijds natuurlijk geen volwaardige albums kon noemen. Dat echte album kwam er pas in 1965 onder de titel Greatest of the Delta Blues Singers. Wellicht een wat theatrale naam, maar het is onmiskenbaar een vijfsterrenalbum. Met de opvolgers Today! en Devil Got My Woman trakteerde Skip ons op nog een aantal heerlijke, authentieke bluesalbums.

Helaas overleed Skip kort na de release van Devil Got My Woman. Hoewel hij nog steeds geen mega-bekende naam is bij het grote publiek, kan hij onder bluesaficionados en professionele muzikanten rekenen op enorme waardering. Niet voor niets wordt er voor zijn originele schellakplaten uit de jaren '30 tegenwoordig een vermogen neergelegd, en is zijn muziek destijds veelvuldig gecoverd door moderne rockbands als Deep Purple en Cream (denk aan hun iconische versie van "I'm So Glad").

Zijn oude werk is inmiddels ook op modern vinyl verschenen. Als je een plaat van Skip James koopt, moet je dan ook goed opletten of je met zijn werk uit de jaren '30 of de jaren '60 te maken hebt. Daar zit een enorm verschil tussen. De opnames uit de zestiger jaren zijn technisch serieus beter, maar ook wat minder rauw en authentiek.

Wie voor die pure, vroege bezieling gaat, doet zichzelf een groot plezier met de verzamelaar van zijn vroege werk. Hierop staan de 18 nummers die in de jaren '30 op de negen 78-toerenschellakplaten verschenen. Een fascinerende bloemlezing van het eerste deel van zijn carrière. De hoes is direct een knipoog naar de matige geluidskwaliteit, want het ontwerp wekt de suggestie dat we hier met een oude, versleten 78-toerenplaat te maken hebben.

Dit zijn geen platen die je elke maand opzet. Het is echter wel een heerlijke collectie die je rechtstreeks meeneemt naar de kleutertijd van de blues.

Stones in DDR museum

Afgelopen week waren we in de Harz, een regio die in de voormalige DDR ligt. Naast de prachtige natuur vind je er leuke stadjes met eindeloze rijen vakwerkhuisjes. Tijdens zo'n vakantie snuiven we ook altijd wat cultuur en historie op, en we bezoeken dan ook steevast een paar musea. Zo ook deze trip en in het stadje Thale bezochten we het DDR-museum. Zo'n bezoek is een soort tijdreizen en verzamelaars van oude draaitafels lopen hier waarschijnlijk kwijlend rond tussen alle Oost-Duitse merken waar wij in het Westen natuurlijk nooit van gehoord hebben.

Zelf kreeg ik bij een bak met platen een kleine hartverzakking toen ik daar ineens een lp van The Rolling Stones zag staan. Ik vond het een vreemde gewaarwording en vroeg me meteen af of het om een illegale persing ging. In de DDR waren ze destijds immers wars van alles wat westers was. Daarnaast stonden de Stones nou niet bepaald bekend als het braafste bandje, met teksten die doorgaans slecht vallen binnen een dictatuur.

Eind jaren '60 ging in Berlijn het hardnekkige gerucht rond dat de Stones op het dak van een westerse uitgeverij een concert zouden geven, dat te zien en te horen zou zijn aan de DDR-kant van de Muur. Massaal kwamen er jongeren op af, die vervolgens stelselmatig door de politie werden verhoord. Iedereen ontkende natuurlijk stijf dat ze voor de Stones kwamen, maar ruim honderd mensen werden gearresteerd en iemand verdween destijds zelfs voor lange tijd achter de tralies. De Stones waren simpelweg te anarchistisch en een te krachtig symbool van vrijheid. Alles waar de leiding van de DDR fel tegen was, vonden ze terug in deze rockband.

Toch kon het regime de opkomst van moderne muziek uiteindelijk niet tegenhouden. De hoeveelheid illegaal binnengesmokkelde platen en tapes nam hand over hand toe. Met tegenzin besloot de leiding van de DDR begin jaren '80 om op gedoseerde wijze dán maar zelf westerse muziek beschikbaar te stellen. Van een groot aantal artiesten verscheen destijds een album op het Oost-Duitse staatslabel AMIGA. Van de Stones verscheen in 1982 dit titelloze verzamelalbum.

Als hoesontwerp werd de iconische foto gebruikt die we kennen van hun tweede Britse album, The Rolling Stones No. 2 uit 1965. Diezelfde foto was een jaar eerder in de Verenigde Staten al gebruikt voor het album 12 × 5. In die vroege jaren liepen de albumreleases tussen de UK en de US flink uiteen en bij de Stones verschenen er in die periode in Amerika zelfs twee albums meer dan in Groot-Brittannië.

Voor veel Stones-fans heeft deze DDR-plaat dus een zeer herkenbare foto op de cover, al is de tracklist wel degelijk een unieke compilatie van hun vroege hits. Het is beslist een prachtig, historisch verzamelobject.
Het kostte mij dan ook de nodige moeite om het album na afloop netjes in het museum achter te laten...